عماد الدين محمود بن مسعود شيرازى
97
رساله بيخ چينى ( فارسى )
قلبيه و از انجا در تمام اعضاء ارواح حاصل مىشود و موجب تحليل قوى مىشود وجه عاشر آن است كه طبيعت درين اوقات كه غذا كمتر مىيابد روى آورد باصلاح ماده مرض و صرف مىكند آن را در مصالح خود - وجه حاوى عشر آنكه بعضى از مقدمات كه از مطاوى سبق معلوم شده آن است كه اگر شخصى چند روز متعاقب غده از غدها هرچند كه صلب و قوى باشد در آب گرم فقط بگذارد و بسيار زمان نه گذارد كه آن غده بگدازد - پس اگر مدت چهل روز اين آب حار مذيب را استعمال كند البته از باطن بموضع ورم مىرسد جهت آنكه مشروب با قاصى اعضاء مىرسد و با خون به همه مجارى مىرود بدليل آنكه بول كسى كه در پا حنا بسته باشد سرخ مىباشد و هرگاه هر روز به آن موضع مىرسد تحليل بسيار و اثرى قوى خواهد كرد يوما فيوما مادهء مرض كم خواهد شد و هرگاه كه كم مىشود تحليل او اسهل مىشود جهت آنكه محلل يوما فيوما اقوى مىشود زيراكه اثر او و كيفيت او تمام زائل نشده و اثر دوا روز ديگر باز مىرسد همچنين متحلل نيز يوما فيوما كم مىشود و هرگاه كه فاعل قوى مىشود و منفعل ضعيف فعل باكمل وجوه وقوع يابد و اما در قروح و نواصير كه بواسطهء ردائت غذا آن قرحه ناصور مىشود و هرگاه آن ردائت بر طرف شود اخلاط صالحى كه كاسر كيفيت روائت آن باشد يا به تحليل رود بواسطه قوت محلله و يا منتشر شود و طول ملاقات او بدن را بر طرف شود بلكه مجموع اين امور و امثال آن واقع شود و بر طرف شدن آنها بسيار ضعيف نباشد و اما در سائر امراض مذكوره سبب و علت آنها مذكور مىشود -